De industrie van halfgeleiders is officieel de “tweennomeren-zeitperk” binnengetreden. Elke technologische sprong in deze sector draait niet alleen om kleiner wordende transistors, maar vooral om wie die technologie op tijd, betaalbaar en voor de juiste markt weet te produceren.
Volgens bronnen uit Taiwan heeft TSMC, wereldleider in foundry-productie, bevestigd dat de grootschalige productie van chips op 2 nanometer volgens planning in het vierde kwartaal is gestart. Deze technologische doorbraak wordt gezien als een mijlpaal op het gebied van transistor-dichtheid en energie-efficiëntie. Een belangrijk gevolg van deze vooruitgang is dat de vraag momenteel de beschikbare capaciteit overstijgt. De reserveringen voor 2 nm-productie, vooral van grote klanten als Apple en NVIDIA, dekken al ongeveer een jaar af. Dit leidt tot een gespannen situatie waarin niet alleen de technologie zelf bepalend is, maar vooral de capaciteit en beschikbaarheid.
De markt reageert daarop met prijsstijgingen; inschattingen wijzen erop dat de kostprijs per wafer voor 2 nm-chips boven de 30.000 dollar kan uitkomen. Dit dwingt klanten om hun bestelstrategieën aan te passen en over te stappen op meerdere fabrieken om leveringszekerheid te behouden.
Wat betreft technologische verbeteringen, biedt de nieuwe 2 nm-technologie aanzienlijk voordeel ten opzichte van de vorige generatie: een energie-efficiëntieverbetering van ongeveer 25 tot 30 procent en een prestatieverbetering van 10 tot 15 procent, mede dankzij de toepassing van de Gate-All-Around (GAA) architectuur. Deze innovaties zijn vooral waardevol voor high-end smartphones, waar elke efficiëntiewinst de batterijduur verlengt, en voor artificial intelligence en high-performance computing, waar energiebesparing de operationele kosten substantieel beïnvloedt.
Samsung speelt in dit verhaal een significante rol als de tegengas van TSMC, niet als leider, maar als belangrijke alternatieve speler. Hun proceslijn SF2, die al chips zoals de Exynos 2600 produceert, laat minder spectaculaire, maar stabielere verbeteringen zien: circa 8 procent meer efficiëntie en 5 procent meer prestaties ten opzichte van hun vorige generatie. Voor chipontwerpers die niet bereid zijn te wachten op de ultieme technologie, wordt Samsung dus aantrekkelijker door de hogere beschikbaarheid en de gunstigere prijsstelling.
De geopolitieke context beïnvloedt eveneens de strategische keuzes. Taiwan voert inmiddels de zogenaamde “N-2” regel in, die export van geavanceerde technologie beperkt. Dit complicateert de snelle ontwikkeling van TSMC’s productiecapaciteit in Arizona, terwijl gebouwen in Texas meer kansen bieden voor Amerikaanse bedrijven die willen profiteren van een meer geopolitiek veilige aanvoer. Tegelijkertijd maakt de hoge vraag in Azië en de beperkingen in de productie capaciteit dat de vraag en aanbod sneller uit balans raken, wat verdere prijs- en leveringsvolatiliteit veroorzaakt.
Grote klanten zoals Qualcomm, Meta, Google en AMD kijken nauwlettend naar de markt. Qualcomm, dat vaak meerdere foundries gebruikt, overweegt bijvoorbeeld om hun volgende Snapdragon-chip onder te brengen bij Samsung, mocht de kostprijs voor TSMC te hoog worden. Ook Meta en Google worden genoemd als potentiële klanten die profiteren van een bredere leverancierbasis. Daarnaast heeft Samsung al belangrijke deals gesloten voor chips voor Tesla en Ambarella, wat duidt op hun toenemende marktacceptatie.
De komende jaren wordt duidelijk dat de concurrentiestrijd niet alleen gaat over wie de kleinste transistors kan maken, maar vooral over wie dit het snelst, betrouwbaarder en kostenefficiënter kan doen. Het belang van beschikbaarheid en leveringszekerheid krijgt daarmee een nieuwe dimensie, omdat bedrijfsstrategieën evolueren van louter technologische leiders naar markt- en geopolitiek bewuste beslissers.
Concluderend markeert de sprong naar 2 nanometer niet alleen een technologische doorbraak, maar ook een verschuiving in de strategische machtsverhoudingen. Fabrikanten en klanten moeten voortaan niet alleen letten op de technologische superioriteit, maar ook op de capaciteit, leveringszekerheid en geopolitieke consequenties. In dit nieuwe tijdperk zullen de technische en zakelijke keuzes even cruciaal zijn voor het succes op de wereldmarkt.