De race naar kunstmatige intelligentie drijft een verandering in de strategie die niet langer alleen kan worden uitgelegd door GPU’s, racks of megawatts: de ongemakkelijke vraag nu is wie het geld investeert en onder welke voorwaarden. In een tijdperk waarin de rekenkracht de boventoon voert, zijn datacenters niet meer slechts een hoofdstuk van “IT”, maar zijn ze geëvolueerd tot kritische infrastructuur met een financiële logica die steeds meer lijkt op die van snelwegen, luchthavens of hernieuwbare energiebronnen.
In dit kader zijn analisten en investeringsbanken begonnen cijfers aan dit fenomeen toe te kennen: de technologiesector wordt geconfronteerd met een investeringsmuur van bijna een biljoen dollar om de uitbreiding van capaciteit gekoppeld aan AI te ondersteunen, vooral in de Verenigde Staten, waar het grootste deel van de inspanning geconcentreerd is.
Van Wall Street tot Tomelloso: de kaart van datacenters rijpt regionaal
Het meest opvallende bijeffect is geografisch. Waar eerder sprake was van traditionele “hubs”, verschijnen nu projecten op locaties die tot voor kort buiten het digitale marktlandschap vielen. In Spanje bijvoorbeeld worden data center-projecten beschreven die via internationale corporate structuren opereren en zich voorbereiden op de bodem, vergunningen en elektrische aansluitingen om vervolgens het kant-en-klare actief te verkopen of grote huurders aan te trekken die de financiering mogelijk maken.
Dit nuanceverschil is cruciaal: het gaat niet alleen meer om “een datacenter opzetten”, maar om een project omzetten in een financierbaar actief, en dat vereist een zeer specifieke aanpak.
De drie hoofdwegen van het financiële “playbook”
In de praktijk steunt de industrie op drie grote routes, die vaak worden gecombineerd in verschillende fasen van het project:
1) Bedrijfsschuld: grote technologiebedrijven gebruiken balansen om tijd (en megawatt) te kopen
Grote hyperscalers en techgiganten hebben een duidelijk voordeel: balans, ratings en toegang tot markten. Ze gebruiken schulduitgiftes om capaciteit op lange termijn veilig te stellen, bestellingen te bevestigen, energiedeals te sluiten en uitrol te versnellen zonder te wachten tot elk project “financieel rijp” is.
Deze trend is zichtbaar in de toename van geplande emissies per instrumenttype (met name in de Verenigde Staten), waar investment-grade bonds een belangrijke motor vormen wanneer de emittent een Big Tech of andere grote speler met financiële kracht is.
2) Projectfinanciering en private kredietverlening: wanneer het datacenter als activa wordt gefinancierd
De tweede route lijkt sterk op klassieke infrastructuurfinanciering: er worden specifieke vehikels (SPV) opgericht, de schuld wordt geframed op basis van de kasstromen van het project, en risico’s worden verdeeld tussen ontwikkelaar, banken, fondsen en soms industriële partners.
Een belangrijke voorwaarde is echter dat zonder kritische vergunningen en zonder langetermijnhuurcontracten geen goedkope financiering mogelijk is. Banken en fondsen financieren geen “illusies”, maar cashflows die redelijkerwijs verzekerd zijn.
Een voorbeeld dat veel in het marktbeeld verschijnt, is het gebruik van financieringsstructuren met financiële partners voor het bouwen van grote campus-projecten, met tientallen miljarden dollars aan projecten in digitale infrastructuur in de VS.
3) Titulaties en herfinancieringen: de overgang naar “asset-backed” financiering zodra het actief functioneert
De derde weg komt in beeld als het datacenter operationeel is (of zeer gestabiliseerd): assets en kasstromen worden verpakt voor lagere financieringskosten, waardoor kapitaal vrijkomt voor verdere uitbreidingen.
Deze aanpak, typisch voor vastgoed en rijpere infrastructuur, wint ook terrein in digitale infrastructuur. In Europa zijn al enkele titulatie-operaties gekoppeld aan portefeuilles van datacenters, met significante bedragen en focus op activa in onder andere Duitsland.
Het “stap voor stap”-proces dat bepaalt of een project financiering krijgt (of vastloopt)
In de financiële wereld wordt het datacenter al beoordeeld als een infrastructuurproject met duidelijke mijlpalen:
- Grond en industrieloonvergunning (zekerheid over locatie en ruimtelijke ordening).
- Water en elektriciteit (en in veel gevallen is het onderhandelen over capaciteit de echte bottleneck).
- Activiteitsvergunningen en een ontwerp dat klaar is voor bouw.
- Huurders/contracten: zonder langetermijn-capaciteitsafspraken wordt de schuldduur te duur of niet haalbaar.
- Herfinanciering: wanneer het actieve project stabiele kasstromen genereert, opent zich de weg naar obligaties, titulaties of lagere rentetarieven.
Deze volgorde verklaart waarom de sector zich meer beweegt naar “asset-backed” modellen: kapitaal zoekt zekerheid, en in datacenters wordt die vooral geleverd door energie + vergunningen + contracten.
Tabel: hoe de “golf” van schuld gerelateerd aan digitale infrastructuur groeit
Gebaseerd op marktinschattingen (in miljarden dollars), is het patroon duidelijk: het volume neemt toe en de financiering wordt diverser, met een mix van publieke schuld, privékredieten en projectfinanciering.
| Instrument (technologiesector) | 2024 | 2025 | 2026 (voorspelling) |
|---|---|---|---|
| Investment-grade obligaties (VS) | 106 | 205 | 300 |
| High-yield obligaties (VS) | 30 | 46 | 60 |
| Leveraged loans (VS) | 98 | 105 | 140 |
| Privé krediet | 85 | 170 | 230 |
| Projectfinanciering | 15 | 125 | 170 |
| Investment-grade obligaties (Europa) | 5 | 35 | 55 |
| High-yield obligaties (Europa) | 15 | 25 | 35 |
Meer “asset-backed” dan bedrijfsfinanciering? Waarschijnlijk wel… maar met nuances
De logica die de markt drijft, is bijna onvermijdelijk: als digitale infrastructuur massa-investeringen vereist, zal kapitaal mechanismen zoeken om balansen te recyclen, gemiddelde kosten te verlagen en verder te bouwen. Daar winnen titulaties en herfinancieringen aan belang.
Toch verdwijnt bedrijfsschuld niet volledig: grote technologiebedrijven blijven directe schuld gebruiken doordat dat snelheid en strategische controle biedt. De echte strijd moet worden geleverd in de tussenlaag: operators, ontwikkelaars en fondsen die willen opschalen zonder elk nouvel tot een eindeloze kapitaalronde te maken.
Met andere woorden: AI reindustrialiseert niet alleen de computing, maar ook de financiën die het ondersteunt, waarbij datacenters steeds meer worden behandeld als gereguleerde activa, met de twee meest belangrijke factoren op de markt: beschikbare energie en ondertekende contracten.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen “bedrijfsschuld” en “projectfinanciering” in een datacenter?
Bij bedrijfsschuld wordt de beslissing gedragen door de balans van het bedrijf (Big Tech of operator). Bij projectfinanciering wordt de schuld vooral gedragen door het project zelf (SPV) en haar toekomstige cashflows, met mijlpalen en convenanten aan het actief gekoppeld.
Waarom zijn langetermijncontracten zo belangrijk om goedkope financiering te krijgen?
Omdat ze het inkomstenrisico verminderen. Een datacenter zonder huurders is een gok; met langetermijncapaciteitscontracten wordt het een voorspelbare activa die lagere financieringskosten mogelijk maakt.
Wat is een titulatie toegepast op datacenters?
Het is het verpakken van activa en cashflows (huurcontracten) in een financiële structuur om schuld uit te geven die wordt gedekt door die inkomsten. Het wordt vaak gebruikt voor herfinanciering, vrijmaken van kapitaal en verdere investeringen.
Wat is momenteel de belangrijkste bottleneck voor het financieren van nieuwe datacenters?
Voorbij geld is de grootste beperkende factor vaak energie (vermogen), vergunningen en aansluitingslijntijden. Zonder dat, kunnen projecten niet “sluiten”, zowel technisch als financieel.